Uit De Telegraaf van 11 juli 2012
De Chinese autoriteiten hebben deze week in allerijl een werk van een Chinees-Nederlandse kunstenares uit een museum verwijderd.
Ma Hui wilde met haar 1500 mondkapjes aandacht vragen voor de luchtvervuiling in hoofdstad Peking. De gezichtsmaskers, in het straatbeeld van Peking veel gezien door de slechte lucht, waren aan een hekovereenlengtevan75meter opgehangen. Een signaal van Ma Hui, die in Amstelveen woont, om aandacht te vestigen op de gezondheidsrisico’s van het stadsleven.
Het kunstwerk in het museum voor hedendaagse kunst ging op internet echter een eigen leven leiden. Bloggers dachten dat er een verborgen bedoeling achter de mondkapjes zat: een verwijzing naar het gebrek aan vrijheid van meningsuiting in China. De Communistische Partij greep resoluut in.
„Ik ben kunstenares, ik houd me niet bezig met politiek”, vertelt Ma Hui. „Maar zo wordt het moeilijk werken.” De naam van de kunstenares is op het Chinese internet geblokkeerd. Ze hoopt geen nare gevolgen van de rel te ondervinden. „Dat ik bijvoorbeeld geen visum meer krijg als ik naar China wil. Hopelijk waait deze ophef snel weer over.”


mahui in china
Achtergrond bij Installatie Maskers

 


Een jaar of vijf geleden, aan de wandel in Peking, voor het eerst terug in China na een verblijf van een kwart eeuw in Europa, zag ik veel inwoners lopen en fietsen met mondkapjes op. Deze maskertjes verschilden alle van kleur, van ontwerp en van materiaal. Ze deden denken aan mijn kindertijd. Ik droeg toen zelfgemaakte mondkapjes tegen de kou. Ik ging ze verzamelen, rode, witte, zwarte, in bonte kleuren, effen of met grillige patronen en van allerlei soorten stof.
Het nut ervan was niet eenduidig. Als ik mensen aansprak over het gebruik van hun maskertje kwamen uiteenlopende functies naar voren. Voor sommigen was het als bescherming bedoeld tegen stof, tegen de kou of om bij verkoudheid besmetting van anderen te voorkomen, dan wel om zèlf niet besmet te raken. Ze worden ook gebruikt om je gezicht te verbergen. Maar de voornaamste bestemming is tegen de luchtvervuiling. Zo kwam ik erachter dat achter dit kleine stukje stof soms angst, boosheid of zorgen om het bestaan schuil gaan.
Mijn video-installatie ‘De boom wil rust maar de wind houdt aan’ gaat hier ook over, over de menselijke ontwikkeling, de vooruitgang. De industriële revolutie brengt veel goeds maar ook ernstige vervuiling die moeilijk is tegen te gaan. Dit vormt een reëel gevaar voor ons bestaan. Peking herinner ik me als een prachtige metropool, maar het is nu een van ’s werelds meest vervuilde steden.
Menselijke ontwikkeling lijkt op een enorme golf waarop wij volgzaam voortdeinen. Ondertussen blijft de wind onverstoorbaar aanhouden, terwijl wij net doen of we het eeuwige leven hebben en de gevolgen negeren. Alsof het nooit genoeg is.
Als kunstenaar voel ik me verplicht om de strijd aan te gaan tegen deze rampzalige beweging. Uit pure zelfbescherming. Met deze installatie ben ik weer het kind dat ik was in China. Hoe een verblijf op het platteland en later in de grote stad mijn identiteit bepaalde. Steeds weer terug- en vooruitblikkend, dromend en mezelf verliezend in gevoelens van weemoed naar een ver niemandsland dat nooit bestond, zoekend naar een betekenis, naar een sleutel die deuren opent. Mijn kunst weerspiegelt mijn diepste gevoelens, van ongeduld en onmacht.

 

Het is nog niet te laat.

 

masks
Poster Masks